Nişanyan Sözlük - Çağdaş Türkçenin Etimolojisi Nişanyan Sözlük - Çağdaş Türkçenin Etimolojisi

haç

hacim

Ar ḥacm حجم z [#ḥcm faˁl ] 1. şişik, kabartı, ciltte tümsek, dirsekteki kabarık kemik, hamile kadın karnı, 2. cüsse, büyüklük Ar ḥacama حجم zmeme emdi, cildini emerek tümsek yaptı

hacip

Ar ḥācib حاجب z [#ḥcb fāˁil fa.] 1. perdeci, kapıcı, 2. saray hizmetçisi, mabeyinci Ar ḥacaba örttü, sakladı

hacir

Ar ḥacr حجر z [#ḥcr faˁl msd.] kısıtlama, yasaklama, engel Ar ḥacara حجر zkısıtladı, yasakladı, köstek vurdu (≈ Aram #χgr חגר ztuttu, bağladı, ayağına köstek vurdu )

haciz

Ar ḥacz حجز z [#ḥcz faˁl msd.] engel, bariyer, ayıraç, birinin bir hakkı kullanmasına engel olma Ar ḥacaza حجز zengelledi, ayırdı

hack

İng hack 1. balta veya kaba bıçakla doğramak, 2. bir bilgisayar sistemine izinsiz girmek << Eİng haccian balta veya bıçakla doğramak << Ger *hakkôn a.a.

haç

[ Codex Cumanicus, 1303]
bahtli kiniŋ oguli ghačda kačan asildi [kutlu kadının oğlu, ne zaman ki haçta asıldı] [ Aşık Paşa, Garib-name, 1330]
adı kāfir boynına almış χarāc / ḳıblesi gün ṭoğusı maˁbūdı χaç

Erm χaç խաչ z1. direk, kazık, 2. çarmıh

Not: Fa χaç (a.a.) Ermeniceden alıntıdır. Türkçe sözcük belki Acem kültür çevresinden kopyalanmış olabilir.

Benzer sözcükler: haçlı seferi, haçvari


29.04.2015
haçan

<< ETü kaçan ne zaman, nasıl [soru zarfı] ETü kaç [soru sıfatı] +(I)n

had

Ar ḥadd حدّ z [#ḥdd faˁl msd.] 1. keskin kenar, özellikle bıçak ağzı, 2. sınır, 3. yasak, özellikle Kuran tarafından getirilen yasak Ar ḥadda حَدَّ z1. biledi, 2. sınırladı, yasakladı

hadde

Ar ḥadda(t) حدّة z [#ḥdd faˁla(t) msd.] keskinlik, bilenme (özellikle kılıç, çelik), bileylenebilirlik Ar ḥadda حادّ zkesti

haddizatında

Ar fī ḥaddi'l-ḏāt فى حدّ الذات zkendi doğasının sınırları içinde § Ar ḥadd حدّ zsınır Ar ḏāt ذات zöz, doğa, kişilik

hademe

Ar χadama(t) خدمة z [#χdm faˁala(t) çoğ.] hizmetçiler Ar χādim خادم z [t.] hizmetçi