Sözlerin Soyağacı - Çağdaş Türkçenin Etimolojik Sözlüğü
Detaylı Arama
Dört arama alanının birini veya birkaçını kullanabilirsiniz. Maddebaşı aramasında başa veya sona * koyup kelime parçası arayabilirsiniz. Tanımlar ve Köken aramasında yıldız kullanmayın. Tek harf aramayın. Köken aramasında basit harfler uzatmalı, vurgulu, aksanlı, noktalı vb. harfleri de bulur.
Maddebaşı
Tanımlar
Dil
Köken
Simgeler, kısaltmalar
Sözlükte kullanılan simge ve kısaltmaların listesi için tıklayın.
Simgeler Kapat
En erken örnekler Kapat
Dil adları Kapat
Gramer notları Kapat

Bu siteden yararlandınız mı?
Daha fazlası için Sözlerin
Soyağacı'nı satın alın. Tıklayın...

Diğer Nişanyan siteleri:
• Index Anatolicus
• Taraf - Kelimebaz yazıları
• Agos Yazıları
• Siyaset ve Tarih Yazıları
• Küçük Oteller Sitesi
• Nişanyan Hotel

Yorumlar
İsim  : 
E-mail  : 
Ciddi yorum ve eleştirileriniz şükranla karşılanacaktır. Lütfen kelime anlamı sormayınız. Lütfen ödev yardımı istemeyiniz. İsim ve email belirtiniz.

karşın
Yeni Arama :
Kelime En erken Türkçe örnek Köken
 karpit Özön 1961 karbit kömür madenlerinde kullanılan bir tür lamba  ~ marka Union Carbide kimyasal madde üreticisi firma ☼ 1917 ABD. < İng carbon kömür → karbon  
 karpuz İdr, Kıp xiv karpuz/karbus   ~ Fa χarbūza/χarbuza خربوزه/خربزه karpuz << OFa χarbūzak a.a.

● Mö 2. binyılda Mısır'dan Ortadoğu ve Asya'ya yayılmıştır. Farsça sözcüğün χar + būza (“eşek hıyarı”) şeklinde analizi halk etimolojisidir. Buna karşılık EYun karpós (her çeşit meyve) ile birleştirmek de güçtür. ● Sans kharbūja ve tarambuja (karpuz) biçimleri Farsçadan alıntıdır.
 
 karsinoma ML 1969 karsinom   ~ YLat carcinoma çeşitli kanser türlerini içeren genel ad ~ EYun karkínōma, t- καρκίνωμα a.a. ☼ Theophrastos, Yun. filozof ve tabip, MÖ iv. < EYun karkínos καρκίνος 1. yengeç, 2. ur, tümör (yengeç şeklindeki uzantılarından dolayı) << HAvr *kar-kr-o- yengeç < HAvr *kar- sert, kabuk?

● Aynı kökten EYun karúon (ceviz), Lat carina (ceviz kabuğu).

__________
EŞKÖKENLİLER:
EYun karkínos: karsinoma
Lat cancer: kanser, kanserojen
Lat carina: karine2 
 karst ML 1969   ~ Alm/Fr/İng karst bir tür kireçli yer oluşumu < öz Karst Slovenya'da bir bölge  
 karşı [ETü] IrkB ix karşı/karşu zıt, hasım, düşman (sıfat), kavga, çatışma (isim)  < ETü karış- [Kaş xi] karşı karşıya gelme +I < ETü kar- [Kaş xi] +Iş- << ATü

● Karş. Moğ karigu (karşılık, cevap, reaksiyon), kargu- (karşılaşmak, çatışmak, yüzleşmek). Muhtemelen aynı kökten ETü karga- (lanet etmek). TTü kargaşa yapıca muğlaktır.

__________
EŞKÖKENLİLER:
ETü karşı: karşı, karşın, karşıt
ETü karga: kargaşa, kargış 
 karşın [YTü] CepK 1935 rağmen  < Tü karşı +In2 → karşı  
 karşıt [ETü] Kaş xi karşut zıt
[YTü] CepK 1935 karşıt a.a.  		< ETü karşı +Ut → karşı

● TTü varolmayan bir kelime iken DLT'ten adapte edilmiştir.
 
 kart1 [ETü] UyB x kart ihtiyar
[Kıp] CodC xiii kart/kartay yaşlı, eski  		< ETü karı- [Uy] yaşlanmak +Ut → karı  
 kart2 LO 1876 karta dikdörtgen kesilmiş karton parçası  ~ Fr carte a.a., pafta, harita ~ İt carta kâğıt << Lat charta a.a. ~ EYun χártēs χάρτης kesilmiş papirüs tabakası ~? Mıs
__________
EŞKÖKENLİLER:
EYun χártēs: alakart, çarter, ekarte, harita, ıskarta, kart2, kartel, kartograf, karton, kartonpiyer, kartoteks, kartpostal, kartuş, kartvizit, kırtasiye, pankart, şart2 
 kartal [OTü] İMüh xiii bir tür yırtıcı kuş  Tü  
 kartel TDK 1955   ~ İng cartel ticari işbirliği anlaşması ~ İt cartello [küç.] kâğıt pusula, belge, protokol < İt carta kâğıt → kart2  
« Önceki Sayfa Sonraki Sayfa »

 


Copyright 2002-2010 Sevan NİŞANYAN
Her hakkı mahfuzdur. İzinsiz iktibas edilemez.
Alıntılarda kaynak gösterilmesi rica olunur.
E-mail : s_e_v_a_n_@_n_i_s_a_n_y_a_n_._c_o_m