Nişanyan Sözlük - Çağdaş Türkçenin Etimolojisi Nişanyan Sözlük - Çağdaş Türkçenin Etimolojisi

kimya

kilükal

Ar ḳīl u ḳāl قيل و قال z [#ḳwl] «denildi ve dedi», dedikodu

kim

<< ETü kim soru adılı, ilgi bağlacı

kimlik

TTü kim +lIk

kimono

Fr/İng kimono Japon biçimi entari Jap kimono きもの zgiysi, entari § Jap ki giysi, giyilen (Jap kiri giymek ) Jap mono şey

kimse

<< OTü-KT kimerse/kimse kim ise << ETü kim erse

kimya

[ Kutadgu Bilig, 1069]
bilig kimyā teg ol [bilgi kimya gibidir] [ Gülşehri, Mantıku't-Tayr, 1317]
sīmiyā u kīmiyāyı aŋlaram

Ar kīmiyāˀ كيمياء zkara büyü, metalleri dönüştürme ilmi EYun χēmeía χημεία za.a. <? EYun χēmía χημία z«Kara ülke», Mısır

Not: Yunanca sözcük en erken MS 300 dolayında imparator Diocletianus'un bir fermanında görülür ve fermanda özellikle "Mısır'a özgü kara sanat" olarak adlandırılır. Ancak ETü χýmeía χῡµεία "dökümcülük" de muhtemel bir etimolojidir. İng chemistry birinci etimolojiyi, Fr chimie ikinci etimolojiyi baz alır. • Batı ve Doğu kültürlerinde "simya, büyü" anlamına gelen sözcük Batıda 18. yy'dan itibaren akli bilimlerden biri olarak kabul görmüştür.

Benzer sözcükler: biyokimya, elektrokimya, fotokimya, jeokimya, kimyasal, kimyevi

Bu maddeye gönderenler: kemoterapi, kimyager


23.09.2017
kimyager

Fa kīmyā-kār كيمياگار zkimya veya büyü ile uğraşan kimse § Ar kīmyā كيميا z Fa kār گار zyapan, eden, uğraşan

kimyon

Ar kammūn/kamnūn كمنون zbaharat olarak yenen bir tohum, cuminus ≈ EYun kýminon κύμινον za.a. Aram kamūn כמונא za.a. Akad kamūnu a.a. Sumer gamun a.a.

kin

Fa kīn/kīna كين zgaraz, düşmanlık << OFa kēn kan davası, öç ≈ Ave kaēnā- kan bedeli << HAvr *kʷoi-nā- HAvr *kʷei-1 kan bedeli ödemek, kan davası gütmek

kinaye

Ar kināya(t) كناية z [#knw fiˁāla(t) msd.] dolaylı anlatım, bir şeyi adını vermeden anma Ar kanā كنا zdolaylı anlattı Ar kunya(t) كنية zlakap

kinetik

Fr kinétique İng kinetic (energy) harekete ilişkin, devinimsel (İlk kullanım: y. 1850, George Thompson Lord Kelvin, İng. fizikçi) EYun kinētikós κινητικός za.a. EYun kinéō κινέω zhareket etmek +ik° << HAvr *kiə-neu- HAvr *keiə- harekete geçirmek