suret

suples

Fransızca souplesse "esneklik" sözcüğünden alıntıdır. Fransızca sözcük Fransızca souple "esnek" sözcüğünden türetilmiştir. Bu sözcük Latince supplex, supplic- "bükülen, eğilen" sözcüğünden evrilmiştir. Latince sözcük Latince plicare "katlamak" fiilinden sub+ önekiyle türetilmiştir.

sur1

Arapça swr kökünden gelen sūr سور z "savunma duvarı, sur" sözcüğünden alıntıdır. Arapça sözcük Aramice/Süryanice şwr kökünden gelen aynı anlama gelen şūr, şawərā שׁוּרׇא, שׁוּר z sözcüğünden alıntıdır. Bu sözcük İbranice şawrah שׁוּרׇה z "hat, sıra, saf" sözcüğü ile eş kökenlidir.

sur2

Arapça ṣwr kökünden gelen ṣūr صور z "boynuz, av borusu" sözcüğünden alıntıdır.

surat

Arapça ṣūra(t) صورة z "şekil, görüntü, resim" sözcüğünden alıntıdır.

sure

Arapça swr kökünden gelen sūra(t) سورة z "Kuran'ı oluşturan bölümlerden her biri" sözcüğünden alıntıdır. Arapça sözcük Aramice/Süryanice şwr kökünden gelen şūrāh, şūrətā שׁוּרָה/שׁוּרְתָא z "dizi, hat, yazıda satır" sözcüğünden alıntıdır. Bu sözcük Aramice/Süryanice şūr שׁוּר z "sur, savunma hattı" sözcüğünden türetilmiştir.

suret
Tarihçe (tespit edilen en eski Türkçe kaynak ve diğer örnekler)

"yüz" [ Kutadgu Bilig, 1069]
aḳı ṣūratın kim köreyin tise [cömert yüzünü kim göreyim dese] "... görüntü" [ Codex Cumanicus, 1303]
surat - ymago [görüntü, resim] "... kopya, nüsha" [ Fatih Sultan Mehmed, Kanunname-i Al-i Osman, 1481 yılından önce]
ṣūret-i sicillden on iki akça ve imzadan on iki akça alalar. [ Meninski, Thesaurus, 1680]
fülān ṣūretine girmek (...) ṣūret değiştürmek, tebdīli ṣūret (...) ṣūreti muˁāmele (...) ṣūreti defter

Köken

Arapça ṣwr kökünden gelen ṣūra(t) صورة z "1. görüntü, resim, imge, biçim, 2. insan yüzü" sözcüğünden alıntıdır. Arapça sözcük Aramice/Süryanice şūrəṭā שׁוּרְטָא z "çizgi, çizim" sözcüğü ile eş kökenlidir. (Kaynak: Jastrow, Dict. of the Targumim, Talmud Bavli etc. sf. 1542, 1629.) Bu sözcük Akatça aynı anlama gelen uṣurtu sözcüğünden alıntıdır. Akatça sözcük Akatça eṣēru "çizgi veya resim çizmek" fiilinden türetilmiştir. (Kaynak: Chicago Assyrian Dictionary sf. 4.346 vd.)

Benzer sözcükler

suret çıkarmak, suret-i haktan

Bu maddeye gönderenler

surat, sureta, tasavvur (mutasavver), tasvir


10.12.2015
sureta

Arapça ṣūratan صورتاً z "görünürde, şekil itibariyle" sözcüğünden alıntıdır.

sus|mak

sus veya sıs veya şış "susturma ünlemi" ünleminden türetilmiştir.

susa|mak

Eski Türkçe suvsa- "susamak" fiilinden evrilmiştir. Eski Türkçe fiil Eski Türkçe suv "su" sözcüğünden Eski Türkçe +sA- ekiyle türetilmiştir.

susak

Eski Türkçe susġak "su kovası, kepçe" sözcüğünden evrilmiştir. Eski Türkçe sözcük Eski Türkçe suvsı- "sulamak" fiilinden Eski Türkçe +(g)Ak ekiyle türetilmiştir.

susam

Arapça ve Farsça sūsan سوسن z "susam bitkisi" sözcüğünden alıntıdır. Arapça sözcük Aramice/Süryanice aynı anlama gelen şūmşəmā שומשמא z sözcüğünden alıntıdır. Bu sözcük Akatça şamşammū "yağ otu" sözcüğünden alıntıdır. Akatça sözcük Akatça şamnu "yağ" ve Akatça şammu "ot, ilaç, şifalı bitki" sözcüklerinin bileşiğidir.