çöğür

çorap

Arapça crb kökünden gelen cawrab veya cūrāb جورب/جوراب z "deri veya bez torba, yumuşak deriden iç ayak kılıfı" sözcüğünden alıntıdır. Arapça sözcük Aramice/Süryanice aynı anlama gelen gurbā veya gərābā גרבא/גרבא z sözcüğünden alıntıdır. Bu sözcük Akatça gurābu "torba, kılıf, zarf" sözcüğü ile eş kökenlidir.

çorba

Farsça şōrbā شوربا z "et suyu, et suyuyla yapılan nohut yemeği, karışık aş" sözcüğünden alıntıdır. Farsça sözcük Farsça şōr شور z "1. tuzlu, 2. bulanık, bulama" ve Farsça با z "aş" sözcüklerinin bileşiğidir.

çorla|mak

Çing çor "hırsız" sözcüğünden türetilmiştir.

çotanak

Türkiye Türkçesi çot veya çota "kesik, küt, bodur" sözcüğünden türetilmiştir.

çotra

İtalyanca ciotola "tas, kadeh, özellikle şarap kadehi" sözcüğünden alıntıdır. (Kaynak: Robert Dankoff, Evliya Çelebi Okuma Sözlüğü sf. 28.) İtalyanca sözcük Geç Latince cytola sözcüğünden evrilmiştir. Bu sözcük Eski Yunanca kotýlē κοτύλη z "tas, kadeh" sözcüğünden alıntıdır.

çöğür
Tarihçe (tespit edilen en eski Türkçe kaynak ve diğer örnekler)

"çalı" [ Mesud b. Ahmed, Süheyl ü Nevbahar terc., 1354]
batar idi mīşede [ormanda] yürür iken / ayağına gāh çögür ü gāh diken "bir telli çalgı, tambura" [ Meninski, Thesaurus, 1680]
çögür: Instrumentum musicum citharâ crassius

Köken

Bu sözcüğün kökeni belirsizdir.


04.06.2015
çök|mek

Eski Türkçe çök- "diz çökmek, oturmak" fiilinden evrilmiştir.

çökelek

Türkiye Türkçesi çök- fiilinden Türkiye Türkçesinde +AlAk ekiyle türetilmiştir.

çökertme

Türkiye Türkçesi çökert- "indirmek" fiilinden Türkiye Türkçesinde +mA ekiyle türetilmiştir.

çöl

Orta Türkçe çöl "yaban yer, bozkır" sözcüğünden evrilmiştir. Türkçe sözcük Moğolca aynı anlama gelen çöl sözcüğü ile eş kökenlidir.

çölyak

İngilizce coeliac disease "genetik kökenli bir ince bağırsak hastalığı" deyiminden alıntıdır. İngilizce deyim Eski Yunanca koiliakós κοιλιακός z "karın boşluğu (hastalığı)" sözcüğünden alıntıdır. Bu sözcük Eski Yunanca koîlos κοίλος z "çukur, kovuk" sözcüğünden türetilmiştir.