çıma

çıkrık

Eski Türkçe çıχrı veya çıġrı "çark" sözcüğünden evrilmiştir. Eski Türkçe sözcük Soğdca aynı anlama gelen çχra veya çġra sözcüğünden alıntıdır. Bu sözcük Avesta (Zend) dilinde aynı anlama gelen çaχra sözcüğü ile eş kökenlidir.

çılbır1

Türkiye Türkçesi çırpır "çırpılmış yumurta aşı, omlet" sözcüğünden evrilmiştir. Türkçe sözcük Türkiye Türkçesi çırp- fiilinden türetilmiş olabilir; ancak bu kesin değildir.

çılbır2

Moğolca cilbugur "yular, dizgin" sözcüğünden alıntıdır. Moğolca sözcük Eski Türkçe yazılı örneği bulunmayan *yılbūr biçimi ile eş kökenlidir.

çıldır|mak

Türkiye Türkçesi çıldur- "çatlamak" fiilinden evrilmiştir. Türkçe fiil Eski Türkçe çaldra- "çatırdamak" fiili ile eş kökenlidir. Bu sözcük çal veya çıl "çatlama ve kırılma sesi" ses yansımalı sözcüğünden türetilmiştir.

çılgın

Türkiye Türkçesi çıldır- "delirmek" fiili ile eş kökenlidir. Türkçe fiil Türkiye Türkçesi çıl veya çil "alacalı, parıldayan" sözcüğünden türetilmiş olabilir; ancak bu kesin değildir.

çıma
Tarihçe (tespit edilen en eski Türkçe kaynak ve diğer örnekler)

[ Şemseddin Sami, Kamus-ı Türki, 1900]
çıma: 1. Alelıtlak halat ucu, 2. Gemiyi iskeleye bağlamak üzere (...) verilen palamarlar. (...) çımacı

Köken

İtalyanca cima "uç, zirve, gemicilikte halatın ucu" sözcüğünden alıntıdır. İtalyanca sözcük Geç Latince cyma "filiz, dal ve bitki ucu, ağacın tepesi" sözcüğünden evrilmiştir. Bu sözcük Eski Yunanca kýma κύμα z "filiz, bitkinin taze ucu, (mec.) yavru, döl" sözcüğünden alıntıdır. Yunanca sözcük Eski Yunanca kýō κύω z "filizlenmek, yavrulamak" fiilinden +ma(t) ekiyle türetilmiştir.

Benzer sözcükler

çımacı


14.09.2017
çın

Eski Türkçe çıŋ "çınlama sesi" ses yansımalı sözcüğünden evrilmiştir. Bu sözcük bir sözcükten türetilmiştir.

çınar

Farsça çanār veya çanāl چنار/چنال z "çınar ağacı" sözcüğünden alıntıdır. Farsça sözcük Orta Farsça aynı anlama gelen çnār sözcüğünden evrilmiştir. Bu sözcük Çince aynı anlama gelen ç'un sözcüğünden alıntı olabilir; ancak bu kesin değildir.

çıngar

Bu sözcüğün kökeni belirsizdir.

çıngırak

Eski Türkçe çıŋrak veya çıŋraġu "çınlayan ses, çıngırak" sözcüğünden evrilmiştir. Eski Türkçe sözcük Eski Türkçe çıŋra- "çınlamak" fiilinden Eski Türkçe +Uk ekiyle türetilmiştir. Bu sözcük ses yansımalı sözcüğünden türetilmiştir.

çıplak

Türkiye Türkçesi cıbılak veya cavlak "çıplak" sözcüğünden evrilmiştir. Türkçe sözcük cıp veya cıbıl "çıplak cilt sesi, yıkanma sesi" ses yansımalı sözcüğünden Türkiye Türkçesinde +lAk ekiyle türetilmiştir.