çakma

çaker

Farsça çākar چاكر z "kul, bende, hizmetkâr" sözcüğünden alıntıdır.

çakı

Farsça çāḳū چاقو z "her türlü bıçak" sözcüğü ile eş kökenlidir. Farsça sözcük Eski Türkçe çak- "vurmak" fiilinden türetilmiş olabilir; ancak bu kesin değildir.

çakıl

Türkiye Türkçesi çak- "şakırtıyla vurmak" fiilinden Türkiye Türkçesinde +Il ekiyle türetilmiştir.

çakır

Eski Türkçe çakır veya çakrı "1. alaca renk, alaca mavi, 2. doğana benzer yırtıcı kuş" sözcüğünden evrilmiştir. Eski Türkçe sözcük Eski Türkçe çak- "harelemek" fiilinden türetilmiştir.

çakırkeyif

Türkiye Türkçesi çakır "şarap" (NOT: Türkçe sözcük Eski Türkçe aynı anlama gelen çaġır sözcüğünden evrilmiştir. ) ve Türkiye Türkçesi keyif sözcüklerinin bileşiğidir.

çakma
Tarihçe (tespit edilen en eski Türkçe kaynak ve diğer örnekler)

[ Ahmed Vefik Paşa, Lehce-ı Osmani, 1876]
çakma: kabartma, çakmakla yapılmış kuyumcu işi. Türkiye Türkçesi: "sahte (argo)" [ Ekşi Sözlük, 2003]
olm hatun direk çakma elf, o boyla elf mi olunurmuş.

Köken

Türkiye Türkçesi çak- fiilinden Türkiye Türkçesinde +mA ekiyle türetilmiştir.

Daha fazla bilgi için çak- maddesine bakınız.

Ek açıklama

2000-sonrası argoda kullanılan deyim muhtemelen kuyumculuk veya metal işlemeciliğinden alınmıştır.

Benzer sözcükler

çakmacı


22.12.2014
çakmak

Eski Türkçe çakmak "çakmak taşı" sözcüğünden evrilmiştir. Eski Türkçe sözcük Eski Türkçe çak- fiilinden Eski Türkçe +(A)mAk ekiyle türetilmiştir.

çakoz

Türkiye Türkçesi çak- "anlamak (argo)" fiilinden türetilmiştir.

çakra

Sanskritçe çakrá चक्र z "1. tekerlek, çark, çömlekçi çarkı, 2. devre, döngü, 3. insan bedenindeki 6 mistik halkadan her biri" sözcüğünden alıntıdır. Sanskritçe sözcük Hintavrupa Anadilinde yazılı örneği bulunmayan *kʷékʷlo-s "tekerlek" biçiminden evrilmiştir.

çakşır

Farsça çaḳşūr veya caχcīr "bir tür şalvar, geniş pantolon" sözcüğü ile eş kökenlidir.

çal

Eski Türkçe çal "alaca, benekli" sözcüğünden evrilmiştir.