öd2

öbek

Türkiye Türkçesi höbek veya höbelek "yığın, küme" sözcüğünden evrilmiştir.

öbür

Türkiye Türkçesi ol bir "diğer" deyiminden evrilmiştir.

öcü

Türkiye Türkçesi böcü "umacı, korkutucu mahluk" sözcüğünden evrilmiştir. Türkçe sözcük çocuk dilinden türetilmiştir.

öç

Eski Türkçe ȫç "intikam, ödeşme" sözcüğünden evrilmiştir. Eski Türkçe sözcük Eski Türkçe yazılı örneği bulunmayan *ötüş biçiminden evrilmiştir. Bu sözcük Eski Türkçe öt- "öte geçme, hak geçme, ses etme" fiilinden Eski Türkçe +Iş ekiyle türetilmiştir.

öd1

Eski Türkçe ȫt "1. söz, öğüt, 2. safra" sözcüğünden evrilmiştir.

öd2
Tarihçe (tespit edilen en eski Türkçe kaynak ve diğer örnekler)

[ Mesud b. Ahmed, Süheyl ü Nevbahar terc., 1354]
Dütüzdürüŋüz ˁūd عود u müşk ü şeker [ anon., Ferec ba'd eş-şidde, 1451 yılından önce]
miskden ve karanfülden ve ūddan اود ve ġayri nesnelerden ettikleri [ Codex Cumanicus, 1303]
lignum aloe - Fa: eud

Köken

Arapça al-ūd الود z "parfümeride kullanılan bir ağaç, aquilaria" sözcüğünden alıntıdır. Arapça sözcük Aramice/Süryanice ahalōth אהלות z sözcüğü ile eş kökenlidir. Bu sözcük Aramice/Süryanice aynı anlama gelen ahalā אַהַלָא z sözcüğünün çoğuludur. Aramice/Süryanice sözcük Sanskritçe aynı anlama gelen agaru अगरु z sözcüğünden alıntıdır.

Ek açıklama

Türkçe öd "safra" ile ilgisi yoktur. • Aramice sözcük muhtemelen Farsça yoluyla bir Hint dilinden alınmıştır. +oth çoğul ekidir. Eski Yunanca agálloχon ve Latince agallochum (aynı anlamda) biçimleri doğrudan Hint dillerinden alınmış olmalıdır.

Bu maddeye gönderenler

aloe


26.11.2019
öde|mek

Eski Türkçe öte- "(borç, görev, dua) icra etmek, ifa etmek, infaz etmek" fiilinden evrilmiştir. Eski Türkçe fiil Eski Türkçe öt- "geçmek" fiili ile eş kökenlidir.

ödem

Fransızca oedème "acılı iltihap" sözcüğünden alıntıdır. Fransızca sözcük Eski Yunanca oîdema οῖδεμα z "şişme, şişik" sözcüğünden alıntıdır. Bu sözcük Eski Yunanca oidéō οιδέω z "şişmek" fiilinden +ma(t) ekiyle türetilmiştir. Yunanca fiil Hintavrupa Anadilinde aynı anlama gelen yazılı örneği bulunmayan *h₂ei̯d- (*ai̯d-) biçiminden evrilmiştir.

ödenek

Türkiye Türkçesi öde- fiilinden Yeni Türkçe +AnAk ekiyle türetilmiştir.

ödev

Türkiye Türkçesi öde- fiilinden Yeni Türkçe +Av ekiyle türetilmiştir.

ödipal

Fransızca ve İngilizce oedipal "Ödipus kompleksine ilişkin" sözcüğünden alıntıdır. Fransızca sözcük Eski Yunanca Oidípous Οἰδίπους z "«şiş-ayak», babasını öldürüp annesiyle evlenen mitolojik şahsiyet" özel adından alıntıdır.