öreke

önle|mek

Türkiye Türkçesi ön sözcüğünden Yeni Türkçe +lA- ekiyle türetilmiştir.

önsöz
öp|mek

Eski Türkçe öp- "öpmek, yudumlamak" fiilinden evrilmiştir.

ör|mek

Eski Türkçe ör- "1. kalkmak, yükselmek [geçişsiz fiil], 2. urgan veya saç örmek [geçişli fiil]" fiilinden evrilmiştir.

ördek

Eski Türkçe ördek "ördek" sözcüğünden evrilmiştir.

öreke
Tarihçe (tespit edilen en eski Türkçe kaynak ve diğer örnekler)

[ anon., Ferec ba'd eş-şidde, 1451 yılından önce]
ipek ü öreke getürdi bir batman pamuğı egirmege

Köken

Yeni Yunanca róka ρόκα z "yün eğirmekte kullanılan ucu çatallı oval tahta, öreke" sözcüğünden alıntı olabilir; ancak bu kesin değildir. Yunanca sözcük İtalyanca aynı anlama gelen rocca sözcüğünden alıntı olabilir; ancak bu kesin değildir. Bu sözcük Germence bir sözcükten alıntıdır.

Ek açıklama

Yunanca sözcük Eski Yunanca ηλακάτα karşılığı olarak en erken İskenderiyeli Kyrillos Leksikonunda (16. yy?) kaydedilmiştir. ▪ Du Cange, Glossarium Mediae et Infimae Graecitatis sf. 2:1305. • Karş. Norsça (Vikingce) rokkr, rocco > Almanca Rocken (aynı anlamda). • Türkiye Türkçesi örmek fiiliyle birleştirilmesi gerek anlam gerek yapı bakımından imkânsızdır.

Bu maddeye gönderenler

roket


07.01.2018
ören

Oğuzca ören "harabe, virane" sözcüğünden evrilmiştir. Oğuzca sözcük Orta Farsça aynı anlama gelen avērān veya awērān sözcüğünden alıntıdır.

örf

Arapça ˁrf kökünden gelen ˁurf عرف z "1. adap, erkân, pratik bilgi, misal ve tecrübe ile öğrenilen şeyler, 2. yükselti, tümsek, 3. yele" sözcüğünden alıntıdır. Arapça sözcük Arapça ˁarafa عَرَفَ z "bildi, öğrendi, anladı" fiilinin fuˁl vezninde masdarıdır.

örgensel

Yeni Türkçe örgen "uzuv, organ" sözcüğünden Yeni Türkçe +sAl ekiyle türetilmiştir. Yeni Türkçe sözcük Türkiye Türkçesi ör- fiilinden Yeni Türkçe +(g)An ekiyle türetilmi olabilir; ancak bu kesin değildir.

örgüt

Türkiye Türkçesi ör- fiilinden Yeni Türkçe +Ut ekiyle türetilmiştir.

örneğin

Türkiye Türkçesi örnek sözcüğünden Yeni Türkçe +(I)n ekiyle türetilmiştir.