şavk

şatafat

Arapça şṭf kökünden gelen şaṭf شطف z "1. Mısır'da Memluk hükümdarlarının egemenlik alameti olan sancak, 2. bezeme, dalkavukluk" sözcüğünden türetilmiştir.

şatır

Arapça şṭr kökünden gelen şāṭir شاطر z "oynak, şaklaban" sözcüğünden alıntıdır. Arapça sözcük Arapça şaṭura شَطُرَ z "seğirtti, şaklabanlık yaptı" fiilinin fāˁil vezninde etken fiil sıfatııdır.

şato

Fransızca château "müstahkem konut" sözcüğünden alıntıdır. Fransızca sözcük Latince castellum "küçük kale" sözcüğünden evrilmiştir. Bu sözcük Latince castrum "«kesilip ayrılmış yer», surla çevrili yerleşim veya kale, müstahkem yer, askeri garnizon" sözcüğünün küçültme halidir. Latince sözcük Hintavrupa Anadilinde yazılı örneği bulunmayan *ḱos-tró-m biçiminden evrilmiştir. Bu biçim Hintavrupa Anadilinde yazılı örneği bulunmayan *ḱes- "kesmek" kökünden türetilmiştir.

şatobriyan

Fransızca chateaubriand "bir tür biftek" sözcüğünden alıntıdır. Fransızca sözcük François-René de Chateaubriand "Fransız yazar ve diplomat (1768-1843)" özel adından türetilmiş olabilir; ancak bu kesin değildir.

şavarma

Arapça şawarma "döner kebabı (Suriye ve Lübnan'da)" sözcüğünden alıntıdır. Arapça sözcük Türkiye Türkçesi çevirme sözcüğünden alıntıdır.

şavk
Tarihçe (tespit edilen en eski Türkçe kaynak ve diğer örnekler)

"ışık" [ anon., Tezkiretü'l-Evliya terc., 1341]
subh vaktın anuŋ şavḳına benüm canum içimden gelür [ Filippo Argenti, Regola del Parlare Turco, 1533]
ottún sciauch [odun şavk]: fiama [alev] [ Artin Hindoğlu, Hazine-i Lugat, 1838]
şavk: (ışık) lumière, clarté

Köken

Bu sözcüğün kökeni belirsizdir.

Ek açıklama

Halen Anadolu ağızlarında "ışık" anlamında kullanılır. • Arapçada bu anlamda bir şawḳ mevcut değildir. Türkçe ışık sözcüğüyle ilişkisi muğlaktır.

Benzer sözcükler

şavkımak


10.01.2018
şavulla|mak

Farsça şāğūl veya şāhūl "şakul" sözcüğünden türetilmiştir. Farsça sözcük Arapça aynı anlama gelen şāḳūl شقل z sözcüğü ile eş kökenlidir.

şayak

Türkiye Türkçesi saya "çuhaya benzer bir kumaş" sözcüğü ile eş kökenlidir. Bu sözcüğün kökeni belirsizdir.

şayan

Farsça şāyān شايان z "mümkün, uyan, olur" sözcüğünden alıntıdır. Farsça sözcük Farsça şāyistan, şāy- شايستن, شاى z "mümkün olmak, uymak" fiilinden +ā(n) ekiyle türetilmiştir. Bu sözcük Avesta (Zend) dilinde χşi- veya χşāy- "muktedir olmak, gücü yetmek" fiili ile eş kökenlidir.

şayet

Farsça şāyad شايد z "uygundur, olur, ola" sözcüğünden alıntıdır. Farsça sözcük Farsça şāyistan, şāy- شايستن, شاى z "mümkün olmak, uymak" fiilinden türetilmiştir.

şayi

Arapça şyˁ kökünden gelen şāyiˁ شايع z "yayılan (haber), şüyu eden" sözcüğünden alıntıdır. Arapça sözcük Arapça şāˁa شاع z "yayıldı, etrafa dağıldı" fiilinin fāˁil vezninde etken fiil sıfatııdır.