atmaca

atla|mak

Orta Türkçe atla- "at sürmek, hızlı gitmek" fiilinden evrilmiş olabilir; ancak bu kesin değildir. Türkçe fiil Eski Türkçe at sözcüğünden Türkiye Türkçesinde +lA- ekiyle türetilmiştir.

atlas1

Arapça ṭls kökünden gelen aṭlas أطلس z "ağır ipekli kumaş" sözcüğünden alıntıdır.

atlas2

Fransızca atlas "haritalar kitabı" sözcüğünden alıntıdır. (İlk kullanımı: 1569 Gerardus Mercator, Hol. kartograf.) Fransızca sözcük Eski Yunanca Atlas, Atlant- ατλας, ατλαντ- z "mitolojide yeryüzünü sırtında taşıyan Titan" özel adından türetilmiştir.

atlat|mak

Türkiye Türkçesi atla- fiilinden +It- ekiyle türetilmiştir.

atlet

Fransızca athlète "sporcu" sözcüğünden alıntıdır. Fransızca sözcük Eski Yunanca athlētḗs αθλητής z "yarışçı" sözcüğünden alıntıdır. Bu sözcük Eski Yunanca athléō αθλέω z "yarışmak" fiilinden +t° ekiyle türetilmiştir. Yunanca fiil Eski Yunanca áthlos άθλος z "yarış, müsabaka" sözcüğü ile eş kökenlidir.

atmaca
Tarihçe (tespit edilen en eski Türkçe kaynak ve diğer örnekler)

Kıpçakça: [ anon., Kitab-ı Mecmu-ı Tercüman-ı Türkî, 1343]
atmaca toğan [[bir yırtıcı kuş]]

Köken

Türkiye Türkçesi at- fiilinden Türkiye Türkçesinde +mAcA ekiyle türetilmi olabilir; ancak bu kesin değildir.

Daha fazla bilgi için at- maddesine bakınız.

Ek açıklama

At- fiiliyle anlam ilişkisi açık değildir.


31.12.2015
atmasyon

Türkiye Türkçesi atma sözcüğünden Türkiye Türkçesinde +(t)ion ekiyle türetilmiştir.

atmosfer

Fransızca aynı anlama gelen atmosphère sözcüğünden alıntıdır. (İlk kullanımı: 1638 John Wilkins, İng. bilimci.) Fransızca sözcük Eski Yunanca atmós ατμός z "buhar, nefes" (NOT: Bu sözcük Hintavrupa Anadilinde yazılı örneği bulunmayan *awet-mó-s biçiminden evrilmiştir. Eski Yunanca sphaîra σφαῖρα z "küre" sözcüklerinin bileşiğidir. Yunanca sözcük Hintavrupa Anadilinde yazılı örneği bulunmayan *h₂weh₁- (*awē-) "üflemek, esmek" kökünden türetilmiştir. ) ve

atol

Fransızca ve İngilizce atoll "mercan adası" sözcüğünden alıntıdır. Fransızca sözcük Maldivce atolu sözcüğünden alıntıdır.

atom

Fransızca atome veya İngilizce atom "maddenin daha küçük parçalara bölünemeyen zerresi" sözcüğünden alıntıdır. Bu sözcük Eski Yunanca átomon άτομον z "bölünemeyen şey" sözcüğünden alıntıdır. Yunanca sözcük Eski Yunanca témnō, tom- τέμνω, τομ- z "kesmek, bölmek" fiilinin nötrüdür.

atonal

Fransızca atonal "ton ve makam temeline bağlı olmayan müzik" sözcüğünden alıntıdır. Fransızca sözcük Eski Yunanca tónos τόνος z "ses perdesi" sözcüğünden a(n)+ önekiyle türetilmiştir.