büz|mek

büyü

Eski Türkçe bögü veya bügü "alim, hekim, şaman" sözcüğünden evrilmiştir. Eski Türkçe sözcük Moğolca aynı anlama gelen bögü sözcüğü ile eş kökenlidir.

büyü|mek

Eski Türkçe bedü- "büyümek" fiilinden evrilmiştir.

büyük

Eski Türkçe bedük "büyük" sözcüğünden evrilmiştir. Eski Türkçe sözcük Eski Türkçe bedü- "büyümek" fiilinden Eski Türkçe +Uk ekiyle türetilmiştir.

büyüteç

Türkiye Türkçesi büyüt- fiilinden Yeni Türkçe +(g)Aç ekiyle türetilmiştir.

büz

Fransızca buse "künk" sözcüğünden alıntıdır. Fransızca sözcük Holandaca buyse sözcüğünden alıntıdır.

büz|mek
Tarihçe (tespit edilen en eski Türkçe kaynak ve diğer örnekler)

Eski Türkçe: [ Kaşgarî, Divan-i Lugati't-Türk, 1073]
ol yançuk azı bürdi [torbanın ağzını büzdü] Kıpçakça: [ Ebu Hayyan, Kitabu'l-İdrak, 1312]
büzdi [[sıktı, torba ve sairenin ağzını sıkıp daralttı]]

Köken

Orta Türkçe büz- "burmak, bükmek" fiilinden evrilmiştir. Türkçe fiil Eski Türkçe aynı anlama gelen bür- fiili ile eş kökenlidir.

Daha fazla bilgi için bur- maddesine bakınız.

Ek açıklama

Eski Türkçe bür- fiilinin varyant biçimidir. Karş. gör-, gözük-. r/z ikiliğinin nedeni açık değildir.

Benzer sözcükler

büzdürmek, büzgü, büzülmek, büzüşmek, büzüştürmek, büzüşük

Bu maddeye gönderenler

büzük, eciş bücüş, püskü


22.07.2015
büzük

Orta Türkçe büzük "anüs" sözcüğünden evrilmiştir. Türkçe sözcük Eski Türkçe büz- fiilinden Eski Türkçe +Uk ekiyle türetilmiştir.

caba

Arapça cby kökünden gelen cabāˀ جباء z "bir tür olağanüstü vergi" sözcüğünden alıntıdır. Arapça sözcük Aramice/Süryanice gb kökünden gelen gəbā גְּבָא z "vergi veya ceza tahsil etmek, haczetmek" fiilinden alıntıdır. (Kaynak: Jastrow, Dict. of the Targumim, Talmud Bavli etc. sf. 206.)

cabbar

Arapça cbr kökünden gelen cabbār جبّار z "cebr eden, Allah'ın sıfatlarından biri" sözcüğünden alıntıdır. Arapça sözcük Arapça cabara جَبَرَ z "güçlü idi" fiilinin faˁˁāl vezninde meslek adııdır.

cacık

Farsça jāj ژاژ z "çeşitli yemeklik yabani otlara verilen ad, kendinden yetişen her tür nebat" sözcüğü ile eş kökenlidir. Farsça sözcük Kürtçe (Kurmanci) jaj "yemeğe katılan bir ot, carum carvi" sözcüğü ile eş kökenlidir.

cadaloz

Türkiye Türkçesi cadı sözcüğünden Türkiye Türkçesinde +oz ekiyle türetilmiştir.