berrak

berkelyum

Yeni Latince berkelium "yapay bir element" sözcüğünden alıntıdır. (İlk kullanımı: 1949 Glenn Seaborg v.d., Amer. fizikçiler.) Latince sözcük Berkeley "Kaliforniya'da bir kent ve üniversite" özel adından +ium ekiyle türetilmiştir.

berkemal

Farsça bar kamāl بركمال z "kemal ile, kusursuz halde" deyiminden alıntıdır. Farsça deyim Arapça kamāl كمال z "tamlık, kusursuzluk" sözcüğünden bar+ önekiyle türetilmiştir.

berkit|mek

Eski Türkçe berkit- "sağlamlaştırmak, pekiştirmek" fiilinden evrilmiştir. Eski Türkçe fiil Eski Türkçe berk sözcüğünden Eski Türkçe +It- ekiyle türetilmiştir.

bermuda

İngilizce bermuda shorts "bir tür uzun paçalı şort" deyiminden alıntıdır. İngilizce deyim Bermuda "Atlantik'te bir ada" özel adından türetilmiştir. Bu sözcük Juan de Bermudez "İspanyol denizci ve kâşif" özel adından türetilmiştir.

bermutat

Farsça bar muˁtād برمعتاد z "alışıldığı üzere" sözcüğünden alıntıdır. Farsça sözcük Arapça muˁtād معتاد z "alışılmış, adet olmuş" sözcüğünden bar+ önekiyle türetilmiştir.

berrak
Tarihçe (tespit edilen en eski Türkçe kaynak ve diğer örnekler)

"parlak" [ Merkez Efendizâde, Bâbûsu'l-Vâsıt, 1555]
dumlas [Ar.]: Berrāḳ olan yalabık [parlak] nesne. [ Meninski, Thesaurus, 1680]
berrāḳ: Fulgens, coruscans [parıldayan, kıvılcımlı]. "... duru" [ Şemseddin Sami, Kamus-ı Türki, 1900]
berrāḳ: (...) 2. Bulanık olmayan, durulmuş, saf; berrak su, berrak hava. (Bu ikinci mana Türkçeye mahsusdur.)

Köken

Arapça brḳ kökünden gelen barrāḳ برّاق z "parlak, ışıldayan" sözcüğünden alıntıdır. Arapça sözcük Arapça baraḳa برق z "parladı, ışıldadı, şimşek çaktı" fiilinin faˁˁāl vezninde meslek adııdır.

Daha fazla bilgi için berk2 maddesine bakınız.

Ek açıklama

Arapçada "parlak" anlamına gelen sözcük güncel Türkçede farklı anlam kazanmıştır.


14.11.2019
bert|mek

Eski Türkçe bert- "yaralamak" sözcüğünden evrilmiştir. Eski Türkçe sözcük Eski Türkçe bez "yara kabuğu" fiilinden Eski Türkçe +It- ekiyle türetilmiştir.

bertaraf

Farsça barṭaraf kardan برطرف كردن z "bir yana koymak" deyiminden alıntıdır. Farsça deyim Arapça ṭaraf طرف z sözcüğünden bar+ önekiyle türetilmiştir.

berzah

Arapça brzχ kökünden gelen barzaχ برزخ z "1. Kuran'a göre ölümle kıyamet arasındaki süre, 2. (mec.) aralık, ayıraç; darlık, sıkıntı" sözcüğünden alıntıdır. Arapça sözcük Orta Farsça barzaχ sözcüğünden alıntıdır. Bu sözcük Avesta (Zend) dilinde barəz-aŋhvā "yüksek-alem, tanrılar dünyası" sözcüğü ile eş kökenlidir.

beserek

Farsça bīsurāk "genç deve, eşek yavrusu" sözcüğü ile eş kökenlidir.

besin

Orta Türkçe bés veya bési "hayvan semirtme" sözcüğünden Yeni Türkçe +In ekiyle türetilmiştir.