betül

betim

Türkiye Türkçesi biti- "yazmak" fiilinden Yeni Türkçe +Im ekiyle türetilmiştir.

beton

Fransızca béton "her türlü duvarcı harcı, özellikle çimento harcı" sözcüğünden alıntıdır. Fransızca sözcük Latince bitumen "1. akçaağaçtan elde edilen reçine, 2. genelde reçine, zift, yapıştırıcı madde" sözcüğünden evrilmiştir. Bu sözcük Kelt dillerinde yazılı örneği bulunmayan *betu- "akçaağaç" sözcüğünden alıntıdır.

betonarme

Fransızca béton armé "donanımlı beton, demirli beton" sözcüğünden alıntıdır. Fransızca sözcük Fransızca armer "donatmak" sözcüğünün geçmiş zaman fiil-sıfatııdır.

betoniyer

Fransızca bétonière "beton karma makinesi" sözcüğünden alıntıdır.

betopan

Betopan "çimento kaplama paneli markası" ticari markasından alıntıdır. (İlk kullanımı: 1984 Tepe İnşaat Grubu.) Bu sözcük Türkiye Türkçesi beton ve Türkiye Türkçesi panel sözcüklerinin bileşiğidir.

betül
Tarihçe (tespit edilen en eski Türkçe kaynak ve diğer örnekler)

[ Meninski, Thesaurus, 1680]
betūl: Virgo pura & religiosa. Dünyāden ve erden kesilmiş χatun.

Köken

Arapça btl kökünden gelen batūl بتول z "bakire, evlenmemiş genç kız" sözcüğünden alıntıdır. Arapça sözcük Aramice/Süryanice btūlā בתולא z "bakir genç erkek" veya Aramice/Süryanice btūltā בתולתא z "bakire, genç kız" sözcüğünden alıntıdır.

Ek açıklama

Karş. Ugarit dilinde btlt "tanrıça Anat'ın sıfatı, bakire" (MÖ 1200+).


24.07.2014
bevl

Arapça bwl kökünden gelen bawl بول z "işeme, idrar" sözcüğünden alıntıdır. Arapça sözcük Arapça bāla بَالَ z "işedi, şarıl şarıl akıttı" fiilinin faˁl vezninde masdarıdır.

bevvap

Arapça bwb kökünden gelen bawwāb بَوَّاب z "kapıcı" sözcüğünden alıntıdır. Arapça sözcük Arapça bāb باب z "kapı" sözcüğünün faˁˁāl vezninde meslek adııdır.

bey1

Eski Türkçe bég "reis, şef, soylu kişi" sözcüğünden evrilmiştir. Eski Türkçe sözcük Soğdca bg "bey, reis, rabb, tanrı" sözcüğü ile eş kökenlidir. Bu sözcük Avesta (Zend) dilinde aynı anlama gelen baga veya bağa sözcüğü ile eş kökenlidir. Avestaca sözcük Sanskritçe bhága "bey, hükümdar, tanrı" sözcüğü ile eş kökenlidir. Sanskritçe sözcük Hintavrupa Anadilinde yazılı örneği bulunmayan *bʰh₂g- (*bʰag-) "ihsan etmek, bahşetmek, yedirmek" biçiminden evrilmiştir.

bey2

Arapça byˁ kökünden gelen bayˁ بَيْع z "satma, satış sözleşmesi yapma" sözcüğünden alıntıdır. Arapça sözcük Arapça bāˁa باع z "sattı" fiilinin faˁl vezninde masdarıdır.

beyan

Arapça byn kökünden gelen bayān بيان z "açma, açıklama, açık seçik söyleme" sözcüğünden alıntıdır. Arapça sözcük Arapça bāna بَانَ z "açık ve belirgin idi, ayrıldı, ayrıştı" fiilinin faˁāl vezninde masdarıdır.