biteviye

bit|mek

Eski Türkçe büt- "tamamlanmak, bütünlenmek, kemale ermek, olgunlaşmak" fiilinden evrilmiştir.

bit1

Eski Türkçe bit "hayvan ve bitkilerde yaşayan bir asalak" sözcüğünden evrilmiştir.

bit2

İngilizce bit sözcüğünden alıntıdır. İngilizce sözcük İngilizce binary digit "ikili aritmetikte 1 ve 0 rakamları" sözcüğünün kısaltmasıdır. Bu sözcük Geç Latince binarius "ikişerli" sözcüğünden türetilmiştir. Geç Latince sözcük Latince bini "çift, ikişer" sözcüğünden +ari° ekiyle türetilmiştir.

bitap

Farsça bītāb بى تاب z "hararetsiz, güçsüz" sözcüğünden alıntıdır. Farsça sözcük Farsça "yoksunluk edatı" ve Farsça tāb تاب z "hararet, güç" sözcüklerinin bileşiğidir.

bitaraf

Farsça bīṭaraf بيطرف z "tarafsız" sözcüğünden alıntıdır. Farsça sözcük Farsça "yoksunluk edatı" ve Arapça ṭaraf sözcüklerinin bileşiğidir.

biteviye
Tarihçe (tespit edilen en eski Türkçe kaynak ve diğer örnekler)

Türkiye Türkçesi: "düzgün, tek parça" [ Hoca Mes'ud, Ferhengnâme-i Sadi terc., 1342]
sana secdedür sehl ü armaz boyı / ki arkaŋ süŋügi degül bitevi Türkiye Türkçesi: "... aralıksız, art arda" [ Ahmed Vefik Paşa, Lehce-ı Osmani, 1876]
bitevī: lugat-i müvellede. (...) bir düziye olma, min evvelihi olma.

Köken

Türkiye Türkçesi bitegü "bütün, tamam" sözcüğünden evrilmiştir. Türkçe sözcük Türkiye Türkçesi bit- fiilinden türetilmiştir.

Daha fazla bilgi için bit- maddesine bakınız.

Ek açıklama

Karş. bütöv "bütün, tamam".


12.08.2017
bitirim

Türkiye Türkçesi bitir- fiilinden Türkiye Türkçesinde +Im ekiyle türetilmiştir.

bitiş|mek

Eski Türkçe bütüş- "karşılıklı onaylamak" fiili ile eş kökenlidir. Eski Türkçe fiil Eski Türkçe büt- "1. kemale ermek, iyi olmak, 2. varmak, yetişmek" fiilinden Eski Türkçe +Iş- ekiyle türetilmiştir.

bitki

Türkiye Türkçesi bit- fiilinden Yeni Türkçe +gU ekiyle türetilmiştir.

bitkin

Türkiye Türkçesi bit- fiilinden Türkiye Türkçesinde +gIn ekiyle türetilmiştir.

bittabi

Arapça bi'ṭ-ṭabīˁ بالطبع z "doğası gereği, doğallıkla" sözcüğünden alıntıdır.