duyarga

duty-free

İngilizce duty-free "gümrükten muaf" sözcüğünden alıntıdır. İngilizce sözcük İngilizce duty "ödenecek şey, ödev, borç, vergi" (NOT: Bu sözcük Eski Fransızca aynı anlama gelen duité sözcüğünden alıntıdır. Eski Fransızca sözcük Eski Fransızca du "borç" sözcüğünden türetilmiştir. Eski Fransızca sözcük Latince aynı anlama gelen dēbitum sözcüğünden evrilmiştir. Latince sözcük Latince dēbere "borçlu olmak" fiilinin geçmiş zaman fiil-sıfatı nötrüdür. ) ve İngilizce free "özgür, muaf" sözcüklerinin bileşiğidir.

duvak

Türkiye Türkçesi tuğak veya duğak "gelinin yüzünü örten perde" sözcüğünden evrilmiştir. Türkçe sözcük Eski Türkçe tuġ "sancak, alem" sözcüğünden Türkiye Türkçesinde +Ak ekiyle türetilmiştir.

duvar

Farsça aynı anlama gelen dīvār veya divār ديوار/دوار z sözcüğünden alıntıdır. Farsça sözcük Eski Farsça yazılı örneği bulunmayan *deγa-vāra- "kerpiç duvar" biçiminden evrilmiştir. Bu sözcük Eski Farsça deγa- "kerpiç, kil" (NOT: Eski Farsça sözcük Hintavrupa Anadilinde yazılı örneği bulunmayan *dʰei̯ǵʰ- "yoğurmak" biçiminden evrilmiştir. ) ve Eski Farsça vāra- "korumak, etrafını çevirmek" sözcüklerinin bileşiğidir. (NOT: Eski Farsça fiil Hintavrupa Anadilinde yazılı örneği bulunmayan *wer-¹ "korumak" biçiminden evrilmiştir. )

duy

Fransızca douille "kılıç kını, her türlü mekanik alette kın işlevi gören girinti" sözcüğünden alıntıdır. Fransızca sözcük Germence yazılı örneği bulunmayan *dulja- "kın" biçiminden alıntıdır.

duy|mak

Eski Türkçe tuy- "hissetmek, anlamak, fark etmek" fiilinden evrilmiştir.

duyarga
Tarihçe (tespit edilen en eski Türkçe kaynak ve diğer örnekler)

Yeni Türkçe: [ TDK, Türkçe Sözlük, 1. Baskı, 1945]
duyarga: [böceklerde anten]

Köken

Türkiye Türkçesi duy- fiilinden Yeni Türkçe +ArgA ekiyle türetilmiştir.

Daha fazla bilgi için duy- maddesine bakınız.

Ek açıklama

Ek yapısı ve işlevi belirsizdir. Süpürge, sakırga gibi Türkçe sözcüklerden esinlenen Yeni Türkçe gösterge, sömürge örneklerinden analoji yoluyla üretilmiş olmalıdır.


05.10.2017
duyarlık

Türkiye Türkçesi duyar "(geniş zaman 3. tekil kişi)" fiilinden Yeni Türkçe +lIk ekiyle türetilmiştir. Türkçe fiil Türkiye Türkçesi duy- fiilinden Yeni Türkçe +()r ekiyle türetilmiştir.

duygu

Türkiye Türkçesi duy- fiilinden Türkiye Türkçesinde +gU ekiyle türetilmiştir.

duyu

Türkiye Türkçesi duy- fiilinden Yeni Türkçe +I(g) ekiyle türetilmiştir.

duyum

Türkiye Türkçesi duy- fiilinden Yeni Türkçe +Im ekiyle türetilmiştir.

duyuru

Türkiye Türkçesi duyur- fiilinden Yeni Türkçe +I(g) ekiyle türetilmiştir.