gran

+gram

Fransızca +gramme veya İngilizce +gram "[bileşik adlarda] harf, yazı" sözcüğünden alıntıdır. Bu sözcük Eski Yunanca grámma γράμμα z "harf" sözcüğünden alıntıdır. Yunanca sözcük Eski Yunanca gráphō γράφω z "(sivri uçla) çizmek, yazmak" fiilinden +ma(t) ekiyle türetilmiştir.

gram

Fransızca gramme "ağırlık birimi" sözcüğünden alıntıdır. Fransızca sözcük Eski Yunanca grámma γράμμα z "1. çizik, çentik, yazım, yazı, harf, 2. en küçük ağırlık birimi" sözcüğünden alıntıdır.

gramaj

Fransızca yazılı örneği bulunmayan *grammage sözcüğünden alıntıdır. Fransızca sözcük Fransızca gramme "gram" sözcüğünden +age ekiyle türetilmiştir.

gramer

Fransızca grammaire "dilbilgisi" sözcüğünden alıntıdır. Fransızca sözcük Geç Latince grammaticarius sözcüğünden evrilmiştir. Bu sözcük Latince aynı anlama gelen grammatica sözcüğünden +ari° ekiyle türetilmiştir. Latince sözcük Eski Yunanca grammatikḗ γραμματική z "doğru yazı yazma bilgisi" sözcüğünden alıntıdır. Yunanca sözcük Eski Yunanca grámma γράμμα z "harf, yazı" sözcüğünden +ik° ekiyle türetilmiştir.

gramofon

Gramophon "ses kayıt cihazı" ticari markasından alıntıdır. (İlk kullanımı: 1887 Emil Berliner, Amer. mucit.) Bu sözcük Eski Yunanca grámma γράμμα z "yazı, kayıt" ve Eski Yunanca phonḗ φονή z "ses" sözcüklerinin bileşiğidir.

gran
Tarihçe (tespit edilen en eski Türkçe kaynak ve diğer örnekler)

[ Takvim-i Vekayi - gazete, 1835 yılından önce]
gran düka [grand duc] [ Cumhuriyet - gazete, 1932]
gran Pale [grand palais] ... gran pri [grand prix] [ Cumhuriyet - gazete, 1949]
gran metr [grand maître] [ Milliyet - gazete, 1976]
grand tuvalet [grande toilette]

Köken

Fransızca grand "büyük" sözcüğünden alıntıdır. Fransızca sözcük Latince grandis "yetişkin, güçlü, yüce, büyük" sözcüğünden evrilmiştir.

Benzer sözcükler

gran düşes, gran pri, grand tuvalet, grandük

Bu maddeye gönderenler

agrandisman, grandi


06.09.2017
grandi

İtalyanca grande albero "büyük direk" deyiminden alıntıdır. İtalyanca deyim Latince grandis "büyük" sözcüğünden türetilmiştir.

granit

Fransızca granit "taneli bir tür kayaç" sözcüğünden alıntıdır. Fransızca sözcük İtalyanca granito "taneli, grenli" sözcüğünden alıntıdır. Bu sözcük İtalyanca grano "tohum, tane" sözcüğünden türetilmiştir. İtalyanca sözcük Latince granum "tahıl tanesi" sözcüğünden evrilmiştir.

granül

Fransızca granule "tanecik" sözcüğünden alıntıdır. Fransızca sözcük Latince aynı anlama gelen granulum sözcüğünden alıntıdır. Bu sözcük Latince granum "tane" sözcüğünün küçültme halidir.

grappa

İtalyanca grappa "1. üzüm, 2. üzüm posasından elde edilen bir içki" sözcüğünden alıntıdır. İtalyanca sözcük Fransızca grappe "üzüm salkımı" sözcüğünden alıntıdır. Bu sözcük Germence yazılı örneği bulunmayan *krappōn "kavis, çengel, avuç" biçiminden alıntıdır.

gravür

Fransızca gravure "oymabaskı" sözcüğünden alıntıdır. Fransızca sözcük Fransızca graver "hakketmek, oyarak çizmek" fiilinden +(t)ura ekiyle türetilmiştir. Bu sözcük Germence yazılı örneği bulunmayan *graban fiilinden alıntıdır.