hamut

hamsin

Arapça χms kökünden gelen χamsīn خمسين z "elli, kışın Ocak sonunda başlayan elli günlük bölümü" sözcüğünden alıntıdır. Arapça sözcük Arapça χamsa(t) خمسة z "beş" sözcüğünden türetilmiştir.

hamster

İngilizce hamster "bir tür küçük kemirgen" sözcüğünden alıntıdır. İngilizce sözcük Almanca aynı anlama gelen Hamster sözcüğünden alıntıdır. Bu sözcük Slavca hamstra "bir tür buğday haşeresi, kımıl" sözcüğünden alıntıdır.

hamule

Arapça ḥml kökünden gelen ḥamūla(t) حَمُولة z "yük hayvanı, bir hayvanın taşıdığı yük" sözcüğünden alıntıdır. Arapça sözcük Arapça ḥamala حَمَلَ z "taşıdı" fiilinin faˁūla(t) vezninde masdarıdır.

hamur

Arapça χmr kökünden gelen χamīr خمير z "kabarmış, mayalanmış, mayalanmış hamur" sözcüğünden alıntıdır. Arapça sözcük Arapça χamara خمر z "kabardı, mayalandı" fiilinin faˁīl vezninde sıfatıdır.

hamuş

Farsça χāmūş خاموش z "dilsiz, sessiz" sözcüğünden alıntıdır.

hamut
Tarihçe (tespit edilen en eski Türkçe kaynak ve diğer örnekler)

[ Ahmed Vefik Paşa, Lehce-ı Osmani, 1876]
hamud: Koşumun boyun halkası. [ Hamit Zübeyr & İshak Refet, Anadilden Derlemeler, 1932]
hamıt (Malatya), hamut (Bolu): develerin sırtına konup üzerine yük vurulan takım.

Köken

Bu sözcüğün kökeni belirsizdir.

Ek açıklama

hamút, Sırpça homut (aynı anlamda) Türkçeden alıntı olabilir. Buna karşılık Almanca Hamen, İngilizce hame "boyunduruk". Nihai kökeni tesbit edilemedi.


10.12.2015
han1

Farsça ve Orta Farsça χān خان z "konak, konut" sözcüğünden alıntıdır.

han2

Eski Türkçe χaḳan veya χaġan veya χān "hükümdar" sözcüğünden evrilmiştir.

hançer

Arapça ḥncr kökünden gelen ḥancar حنجر z "kısa savunma bıçağı" sözcüğünden alıntıdır. Arapça sözcük Aramice/Süryanice aynı anlama gelen χangərā חנגרא z sözcüğünden alıntıdır. (NOT: Bu sözcük Soğdca aynı anlama gelen χangar sözcüğü ile eş kökenlidir. )

hançere

Arapça ḥncr kökünden gelen ḥancara(t) حنجرة z "boğazın üst kısmı, gırtlak, veya boğazı kapatan kas" sözcüğünden alıntıdır. (NOT: Arapça sözcük İbranice aynı anlama gelen gargeret גרגרת z sözcüğü ile eş kökenlidir. Bu sözcük Akatça aynı anlama gelen gangaritu sözcüğü ile eş kökenlidir. )

handan

Farsça χʷandān خوَندان z "gülen, gülümseyen" sözcüğünden alıntıdır. Farsça sözcük Farsça χʷandan خوَندن z "gülmek" fiilinden +ā(n) ekiyle türetilmiştir. Bu sözcük Orta Farsça χandag "gülme" sözcüğü ile eş kökenlidir.