hangar

handle

İngilizce handle "1. ele getirmek, idare etmek, 2. sap, tutamak" sözcüğünden alıntıdır. İngilizce sözcük Germence yazılı örneği bulunmayan *handlion "ellemek, ele getirmek" biçiminden evrilmiştir. Bu sözcük Germence yazılı örneği bulunmayan *hand- "el" biçiminden türetilmiştir.

hane

Farsça χāne خانه z "1. ev, konut, 2. Arap rakamlarında basamak" sözcüğünden alıntıdır. Farsça sözcük Orta Farsça χānag "ev" sözcüğünden evrilmiştir.

hanedan

Farsça χāne-dān خاندان z "ev, konut" fiilinden alıntıdır.

hanefi

Arapça ḥanafī حنفي z "İslam hukukunda Ebu Hanife mezhebi" sözcüğünden alıntıdır. Arapça sözcük Abū ḥanīfa أبو حنيفة z "İslam hukukçusu Numan bin Sabit'in künyesi (M 699-767)" özel adından +ī ekiyle türetilmiştir. Bu sözcük Arapça ḥanaf "ayağı eğri, ayak parmakları yamuk olup topallayan" sözcüğünden türetilmiş olabilir; ancak bu kesin değildir.

hanende

Farsça χʷānande خواننده z "okuyan, şarkı söyleyen" sözcüğünden alıntıdır. Farsça sözcük Farsça ve Orta Farsça χʷāndan veya χanīdan خواندن/خنيدن z "okumak, şarkı söylemek" fiilinden +anda ekiyle türetilmiştir. Bu sözcük Avesta (Zend) dilinde aynı anlama gelen χʷan- sözcüğü ile eş kökenlidir. Avestaca sözcük Hintavrupa Anadilinde yazılı örneği bulunmayan *swenh₂- (*swen-) "şarkı söylemek" biçiminden evrilmiştir.

hangar
Tarihçe (tespit edilen en eski Türkçe kaynak ve diğer örnekler)

[ Mehmed Bahaeddin (Toven), Yeni Türkçe Lugat, 1924]
hangar: Kabil-i sevk balon ve tayyarelerin muhafazasına mahsus yer.

Köken

Fransızca hangar "dört yanı açık üstü kapalı yapı, çardak [esk.], uçak deposu" sözcüğünden alıntıdır. Fransızca sözcük Eski Fransızca aynı anlama gelen hangart sözcüğünden evrilmiştir. Bu sözcük Geç Latince hangardum veya hangardium sözcüğü ile eş kökenlidir.

Ek açıklama

Latince ve Fransızca olarak 1480 dolayında beliren sözcüğün kökeni belirsizdir. Türkçe veya bir başka doğu dilinde ambar sözcüğünden uyarlanmış olması mümkündür. ( ▪ Du Cange, Glossarium Mediae et Infimae Latinitatis sf. 4:164).


06.09.2019
hangi

Türkiye Türkçesi kankı veya χankı "hangi" sözcüğünden evrilmiştir. Türkçe sözcük Oğuzca kanı veya χanı "ne, hangi" parçacığından Eski Türkçe +kI ekiyle türetilmiştir.

hanım

Orta Türkçe χānum "hükümdar eşine hitap şekli [1ci tekil kişi iyelik ekiyle]" sözcüğünden evrilmiştir. (Kaynak: Doerfer, Türk. und Mong. Elementen im Neupersisch sf. III §1163.) Türkçe sözcük Eski Türkçe χān "hükümdar" sözcüğünden Türkiye Türkçesinde +Um ekiyle türetilmiştir.

hani1

Türkiye Türkçesi kanı "hani, nerede [soru edatı]" sözcüğünden evrilmiştir. Türkçe sözcük Eski Türkçe aynı anlama gelen kañu veya kayu sözcüğünden evrilmiştir.

hani2

Yeni Yunanca χánni χάννι z "bir balık türü, serranus hepatus" sözcüğünden alıntıdır. Yunanca sözcük Eski Yunanca aynı anlama gelen χánnē χάννη z sözcüğünden evrilmiştir.

hanif

Arapça ḥnf kökünden gelen ḥanīf حنيف z "1. Kuran'da Hz. İbrahim'in dini inancını tanımlamak için kullanılan bir sıfat, 2. tek tanrıcı" sözcüğünden alıntıdır. Arapça sözcük Aramice/Süryanice ḥnp kökünden gelen ḥanəphā חנפא z "pagan, putperest, kitabi dinlerden önceki dinlere mensup" sözcüğünden alıntıdır. Bu sözcük İbranice ḥanēph חנף z "kâfir, dinsiz" sözcüğü ile eş kökenlidir.