hindi

himaye

Arapça ḥmw kökünden gelen ḥimāya(t) حِماية z "koruma" sözcüğünden alıntıdır. Arapça sözcük Arapça ḥamā حَمَا z "korudu" fiilinin fiˁāla(t) vezninde masdarıdır.

himen

Fransızca hymen "kızlık zarı" sözcüğünden alıntıdır. Fransızca sözcük Eski Yunanca aynı anlama gelen ʰymḗn ὑμήν z sözcüğünden alıntıdır. Bu sözcük Hintavrupa Anadilinde yazılı örneği bulunmayan *si̯ū-mn̥- "dikiş" biçiminden evrilmiştir. Bu biçim Hintavrupa Anadilinde yazılı örneği bulunmayan *si̯uh₁- (*si̯ū-) "dikiş dikmek" kökünden türetilmiştir.

himmet

Arapça hmm kökünden gelen himma(t) هِمّة z "ilgilenme, önem verme" sözcüğünden alıntıdır. Arapça sözcük Arapça hamma هَمَّ z "kaygılandı, önemsedi" fiilinin fiˁla(t) vezninde masdarıdır.

hin1

Bu sözcüğün kökeni belirsizdir.

hin2

Arapça ḥyn kökünden gelen ḥīn حين z "an, zaman, bir şeyin tam zamanı" sözcüğünden alıntıdır.

hindi
Tarihçe (tespit edilen en eski Türkçe kaynak ve diğer örnekler)

[ Kutadgu Bilig, 1069]
kimi rāy-i hindī, kimi kayṣarī [kimi Hint racası, kimi Rum kayseri] "... Amerika kökenli kümes hayvanı, meleagrus gallopavus" [ Ahmed Vefik Paşa, Lehce-ı Osmani, 1876]
baba hindî: Amerikadan getirilip memalik-i Osmaniyyede imtizacına ihtimam olunarak ondan bütün Avrupaya dağılmış, hind-i şarkiye dahi gitmiştir,

Köken

Arapça ve Farsça hindī هندى z "Hint'e ait, Hintli" sözcüğünden alıntıdır. Arapça sözcük Hind özel adından ekiyle türetilmiştir.

Daha fazla bilgi için Hint maddesine bakınız.

Ek açıklama

16. yy başlarında Batı Hint olarak adlandırılan Amerika kıtasından Eski Dünyaya ithal edilmiştir. Türkçe sözcük İtalyanca pavo d'indio «hint tavus kuşu», "hindi" veya Fransızca dinde "hindi" deyimlerinden tercüme olmalıdır.

Benzer sözcükler

baba hindi


03.10.2017
hindiba

Arapça hndb kökünden gelen hindubāˀ هندباء z "yaprakları salata olarak yenen bir bitki, chicorium intybus" sözcüğünden alıntıdır. Arapça sözcük Eski Yunanca aynı anlama gelen íntybos veya éntybon ίντυβος/έντυβον z sözcüğünden alıntıdır.

Hint

Arapça ve Farsça hind هند z "Hint ülkesi" sözcüğünden alıntıdır. Arapça sözcük Eski Farsça hindu- "Kuzeybatı Hindistan'da bir diyar, Pencap" sözcüğünden alıntıdır. Bu sözcük Sanskritçe sindhu- सिन्धु z "deniz, nehir, özellikle İndus nehri" sözcüğünden alıntıdır.

hinterland

Almanca Hinterland "geri alan" sözcüğünden alıntıdır. Almanca sözcük Almanca hinter "geri, arka" ve Almanca Land "ülke, alan" sözcüklerinin bileşiğidir.

hip(o)+1

Fransızca ve İngilizce hypo+ "[bileşik adlarda] alt, alçak, aşağı, eksik" parçacığından alıntıdır. Fransızca parçacık Eski Yunanca ʰýpo ὑπο z "altta veya aşağıda olma, eksik ve az olma bildiren edat ve fiil öneki" sözcüğünden alıntıdır. Bu sözcük Hintavrupa Anadilinde yazılı örneği bulunmayan *supo "alt" biçiminden evrilmiştir.

hip(o)+2

Fransızca ve İngilizce hippo+ "[bileşik adlarda] at" parçacığından alıntıdır. Fransızca parçacık Eski Yunanca ʰíppos ἱππος z "at" sözcüğünden alıntıdır. Bu sözcük Hintavrupa Anadilinde aynı anlama gelen yazılı örneği bulunmayan *h₁éḱwos (*éḱwos) biçiminden evrilmiştir.