idgam

idealizm

Fransızca idéalisme "1. felsefede ideanın gerçekliğini öngören düşünce akımı, 2. bir ideale bağlılık, ülkücülük" sözcüğünden alıntıdır. Fransızca sözcük Fransızca idéal sözcüğünden +ism° ekiyle türetilmiştir.

idefiks

Fransızca idée fixe "sabit fikir, saplantı" deyiminden alıntıdır.

identifikasyon

Fransızca ve İngilizce identification "1. özdeşleşme, özdeşleştirme, 2. kimlik belirleme" sözcüğünden alıntıdır. Fransızca sözcük Fransızca ve İngilizce identifier veya identify sözcüğünden +()tion ekiyle türetilmiştir. Bu sözcük Fransızca ve İngilizce identité veya identity "1. özdeşlik, 2. kimlik" sözcüğünden türetilmiştir. Fransızca sözcük Geç Latince identitas "özdeşlik" sözcüğünden alıntıdır. Geç Latince sözcük Latince idem "aynı, özdeş" sözcüğünden +itas ekiyle türetilmiştir. Latince sözcük Latince id "o" sözcüğünden türetilmiştir.

ideogram

Fransızca idéogramme veya İngilizce ideogram "simge-yazı, sembol olarak kullanılan basit şekil" sözcüğünden alıntıdır. Bu sözcük Eski Yunanca eîdos εῖδος z "şekil, görüntü" ve Eski Yunanca grámma γράμμα z "yazı" sözcüklerinin bileşiğidir.

ideoloji

Fransızca idéologie "1. fikir akımlarının bilimsel tahlili, 2. siyasi inançlar sistemi" sözcüğünden alıntıdır. (İlk kullanımı: 1796 Destutt de Tracy, Fr. düşünür.)

idgam
Tarihçe (tespit edilen en eski Türkçe kaynak ve diğer örnekler)

[ Ahmed Vefik Paşa, Lehce-ı Osmani, 1876]
idġām: Bir harfi teşditle okumak

Köken

Arapça dġm kökünden gelen idġām "Arapça kıraatta bir ünsüzün bitişik ünsüze benzeştirilmesi, asimilasyon" sözcüğünden alıntıdır.


03.11.2014
idil

Fransızca idylle "huzurlu kır sahnesi" sözcüğünden alıntıdır. Fransızca sözcük Latince idyllium "kır sahneleri anlatan kısa şiir" sözcüğünden alıntıdır. Bu sözcük Eski Yunanca eidýllion ειδύλλιον z "tablocuk, minyatür resim" sözcüğünden alıntıdır. Yunanca sözcük Eski Yunanca eîdos εῖδος z "şekil, görüntü" sözcüğünün küçültme halidir.

idiyot

Fransızca ve İngilizce idiot "budala, zekâ özürlü" sözcüğünden alıntıdır. Fransızca sözcük Latince aynı anlama gelen idiota sözcüğünden evrilmiştir. Bu sözcük Eski Yunanca idiótēs ιδιότης z "1. kendine has, tuhaf, nevi şahsına münhasır, 2. kamusal olmayan, münferit" sözcüğünden alıntıdır. Yunanca sözcük Eski Yunanca yazılı örneği bulunmayan ídios < *ʰwidios ίδιος z "kendi" sözcüğünden türetilmiştir. Yunanca sözcük Hintavrupa Anadilinde yazılı örneği bulunmayan *swé "kendi" kökünden türetilmiştir.

idman

Arapça dmn kökünden gelen idmān إدمان z "bir işi sürekli ve düzenli yapma, alıştırma" sözcüğünden alıntıdır. Arapça sözcük Arapça damana دَمَنَ z "toprağı işleyip hazırladı, alıştı" fiilinin ifˁāl vezninde (IV) masdarıdır.

idol

Fransızca idole "put, tapınılan şey" sözcüğünden alıntıdır. Fransızca sözcük Latince aynı anlama gelen idolum sözcüğünden alıntıdır. Bu sözcük Eski Yunanca eídolon είδολον z "şekilcik" sözcüğünden alıntıdır. Yunanca sözcük Eski Yunanca eîdos εῖδος z "şekil, görüntü" sözcüğünün küçültme halidir.

idrak

Arapça drk kökünden gelen idrāk إدراك z "ulaşma, varma, anlama" sözcüğünden alıntıdır. Arapça sözcük Arapça dark veya darak درك z "ulaşım, varma, bir şeyin dip noktası" sözcüğünün ifˁāl vezninde (IV) masdarıdır. (NOT: Bu sözcük İbranice ve Aramice/Süryanice derek "yol" sözcüğü ile eş kökenlidir. )