kem

kelime

Arapça klm kökünden gelen kalima(t) كلمة z "söylenen şey, söz" sözcüğünden alıntıdır. Arapça sözcük Arapça kalama كَلَمَ z "söyledi" fiilinin faˁila(t) vezninde türevidir.

kelle

Farsça kalle كلّه z "kafanın üst kısmı, kuru kafa" sözcüğünden alıntıdır.

kelli

Türkiye Türkçesi gayri sözcüğünden evrilmiştir.

kelp

İngilizce kelp "soda elde etmek için yakılan bir tür deniz yosunu" sözcüğünden alıntıdır. İngilizce sözcük Eski İngilizce aynı anlama gelen culp veya culpe sözcüğünden evrilmiştir. Bu sözcüğün kökeni belirsizdir.

kelter

Yeni Yunanca kalathárion καλαθάριον z "bir tür hasır sepet, küfe" sözcüğünden alıntıdır. Yunanca sözcük Eski Yunanca kálathos κάλαθος z "alt kısmı dar olan hasır sepet" sözcüğünün küçültme halidir. Bu sözcük Eski Mısır dilinde aynı anlama gelen krḥt sözcüğünden alıntı olabilir; ancak bu kesin değildir. (Kaynak: Rafal Rosól, Frühe semitische Lehnwörter im Griechischen sf. 176)

kem
Tarihçe (tespit edilen en eski Türkçe kaynak ve diğer örnekler)

Eski Türkçe: [ Uygurca metinler, 1000 yılından önce]
ig kem [hastalık ve ıstırap] Eski Türkçe: [ Kaşgarî, Divan-i Lugati't-Türk, 1073]
kem: al-dāˀ [hastalık] at kemlendi [hastalandı] Eski Türkçe: [ Kutadgu Bilig, 1069]
ol ig kem ne ermiş ayu birdiler [(tabipler) o hastalık neymiş söylediler] Türkiye Türkçesi: [ Meninski, Thesaurus, 1680]
kem p[ers]. eksük, nākıs. (...) kem t[urc]. malus, parvus [kötü, küçük, yaramaz].

Köken

Eski Türkçe kem "hastalık, terslik" sözcüğünden evrilmiştir. Eski Türkçe sözcük Farsça kam كَم z "eksik, aşağı, hor" sözcüğü ile eş kökenlidir.

Ek açıklama

Farsça sözcük ile Türkçe arasındaki etimolojik ilişki açık değildir.


02.06.2015
kem küm

"mütereddit konuşma sesi" Ses yansımalı sözcüktür.

kemal

Arapça kml kökünden gelen kamāl كمال z "tam ve olgun olma, olgunluk, kusursuzluk, mükemmellik" sözcüğünden alıntıdır. Arapça sözcük Arapça kamala كَمَلَ z "tam ve bütün idi, olgunlaştı, erdi" fiilinin faˁāl vezninde masdarıdır.

keman

Farsça ve Orta Farsça kamān كمان z "eğri, yay" sözcüğünden alıntıdır.

kemane

Farsça kamāne كمانه z "yaya benzer nesne" sözcüğünden alıntıdır. Farsça sözcük Farsça kamān "yay" sözcüğünden +a ekiyle türetilmiştir.

kemankeş

Farsça kamān-kaş كمان كش z "yay çeken, okçu" sözcüğünden alıntıdır.