kompanse

komisyon

Fransızca commission "sipariş, 1. bir işle görevlendirme, görevlendirilmiş heyet, 2. sipariş edilen işe karşılık alınan ücret" sözcüğünden alıntıdır. Fransızca sözcük Fransızca commettre, commis- "sipariş etmek, ısmarlamak" fiilinden +(t)ion ekiyle türetilmiştir.

komite

Fransızca comité "küçük heyet, encümen" sözcüğünden alıntıdır. Fransızca sözcük Latince comitatus "maiyet" sözcüğünden evrilmiştir. Bu sözcük Latince comitare "yoldaş olmak, eşlik etmek, beraber gitmek" fiilinin geçmiş zaman fiil-sıfatııdır. Latince fiil Latince itare "yürümek, yol almak" fiilinden con+ önekiyle türetilmiştir.

komodin

Fransızca commodine "dirsek yüksekliğinde olan dolap, büfe" sözcüğünden alıntıdır. Fransızca sözcük Fransızca commode "ölçülü, kullanışlı" sözcüğünden +in° ekiyle türetilmiştir. Bu sözcük Latince aynı anlama gelen commodus sözcüğünden alıntıdır. (NOT: Latince sözcük Latince commodare "ölçüşmek, uyuşmak" fiili ile eş kökenlidir. ) Latince fiil Latince modus "ölçü" sözcüğünden con+ önekiyle türetilmiştir.

komodor

İngilizce commodore "denizcilikte filo kumandanı" sözcüğünden alıntıdır. İngilizce sözcük Holandaca kommandeur "kumandan" sözcüğünden alıntıdır. Bu sözcük Fransızca commandeur sözcüğünden alıntıdır.

kompakt

Fransızca compacte "bir araya getirilip sıkıştırılmış" sözcüğünden alıntıdır. Fransızca sözcük Latince aynı anlama gelen compactus sözcüğünden alıntıdır. Bu sözcük Latince compangere "sıkıştırmak, katıştırmak" fiilinin geçmiş zaman fiil-sıfatııdır. Latince fiil Latince pangere, pact- "sıkmak, dikmek, sabitlemek" fiilinden con+ önekiyle türetilmiştir.

kompanse
Tarihçe (tespit edilen en eski Türkçe kaynak ve diğer örnekler)

[ Milliyet - gazete, 1960]
kompanse kalp yetmezlikleri [ Milliyet - gazete, 1982]
Ne olur basınç artarsa? Cevap kompansatörlerden -- emicilerden -- geliyor.

Köken

Fransızca compenser "telafi etmek, dengelemek" fiilinden alıntıdır. Fransızca fiil Latince compensare "karşılıklı tartmak, ölçüştürmek" fiilinden alıntıdır. Bu sözcük Latince pensare "tartmak" fiilinden con+ önekiyle türetilmiştir.

Daha fazla bilgi için pansiyon maddesine bakınız.

Benzer sözcükler

kompansasyon, kompansatör


25.08.2017
kompartıman

Fransızca compartiment "bölme" sözcüğünden alıntıdır. Fransızca sözcük İtalyanca aynı anlama gelen compartimento sözcüğünden alıntıdır. Bu sözcük Geç Latince compartire "paylaşmak, paylaştırmak" fiilinden +ment° ekiyle türetilmiştir. Geç Latince fiil Latince pars, part- "pay, hisse" sözcüğünden con+ önekiyle türetilmiştir.

kompetan

Fransızca compétent "1. yarışmacı, 2. (mec.) muktedir, kabiliyetli" sözcüğünden alıntıdır. Fransızca sözcük Latince competens "yarışmacı" sözcüğünden alıntıdır. Bu sözcük Latince competere "yarışmak" fiilinden +ent° ekiyle türetilmiştir. Latince fiil Latince petere "koşmak, seğirtmek" fiilinden con+ önekiyle türetilmiştir. Latince fiil Hintavrupa Anadilinde aynı anlama gelen yazılı örneği bulunmayan *péth₂- (*pét-) biçiminden evrilmiştir.

kompilasyon

Fransızca compilation "1. içeriği başka eserlerden çalıntı olan kitap [esk.], 2. derleme" sözcüğünden alıntıdır. Fransızca sözcük Latince compilatio "yağma, talan" sözcüğünden alıntıdır. Bu sözcük Latince compilare "yağmalamak, ganimet almak" fiilinden +(t)ion ekiyle türetilmiştir. Latince fiil Latince pilare "yığmak" fiilinden con+ önekiyle türetilmiştir.

komple

Fransızca complet "tam, tamam, dolu" sözcüğünden alıntıdır. Fransızca sözcük Latince aynı anlama gelen complētus sözcüğünden evrilmiştir. Bu sözcük Latince complēre, complet- "tamamen doldurmak, tamamlamak, bitirmek" fiilinin geçmiş zaman fiil-sıfatııdır. Latince fiil Latince plēre "doldurmak" fiilinden con+ önekiyle türetilmiştir. Latince fiil Hintavrupa Anadilinde yazılı örneği bulunmayan *pleh₁- (*plē-) "çok olmak, dolu olmak" kökünden türetilmiştir.

kompleks

Fransızca complexe veya İngilizce complex "1. karmaşık, 2. karmaşa, psikolojide bastırılmış düşünce ve duygular sistemi" sözcüğünden alıntıdır. (İlk kullanımı: İkinci anlamda 1907 Carl Gustav Jung, Alm. psikolog.) Bu sözcük Latince complexus "içiçe geçmiş, sarmaşık, kucaklama" sözcüğünden alıntıdır. Latince sözcük Latince plegere, plex- "katlamak, bükmek, burmak, sarmak" fiilinin geçmiş zaman fiil-sıfatııdır.