sarman

sarkıntı

Türkiye Türkçesi sarkın- "saldırmak, tecavüz etmek" fiilinden türetilmiştir. Türkçe fiil Türkiye Türkçesi sark- "1. asılı kalmak, sallanmak, 2. saldırmak" fiilinden Türkiye Türkçesinde +(In)tI ekiyle türetilmiştir.

sarkıt

Türkiye Türkçesi sark- fiilinden Yeni Türkçe +Ut ekiyle türetilmiştir.

sarkoma

Fransızca sarcome veya İngilizce sarcoma "et görünümünde bir tür habis ur" sözcüğünden alıntıdır. Bu sözcük Eski Yunanca sarkóō σαρκόω z "ete benzemek, etleşmek" fiilinden +ma(t) ekiyle türetilmiştir. Yunanca fiil Eski Yunanca sarks, sark- σαρξ, σαρκ- z "(kesilmiş) et" sözcüğü ile eş kökenlidir. Yunanca sözcük Hintavrupa Anadilinde yazılı örneği bulunmayan *twerḱ- "kesmek" kökünden türetilmiştir.

sarma

Türkiye Türkçesi sar- fiilinden Türkiye Türkçesinde +mA ekiyle türetilmiştir.

sarmal

Türkiye Türkçesi yazılı örneği bulunmayan *sarma- fiilinden Yeni Türkçe +Al ekiyle türetilmiştir.

sarman
Tarihçe (tespit edilen en eski Türkçe kaynak ve diğer örnekler)

Türkiye Türkçesi: [ Ahmed Vefik Paşa, Lehce-ı Osmani, 1876]
sarman: Azman. Türkiye Türkçesi: [ TDK, Türkçe Sözlük, 1. Baskı, 1945]
sarman: Azman, iri. Türkiye Türkçesi: "kedi adı" [ Cumhuriyet - gazete, 1934]
(Sarman)ın ciğeri, işkembesi, çocukların sütü, efendinin tütünü Türkiye Türkçesi: "sarı kedi" [ TDK, Türkçe Sözlük, 9. Baskı, 1998]
sarman: (...) 2. Sarı tüylü kedi.

Köken

Türkiye Türkçesi sar- "kızmak, dikelmek, kavga etmek" fiilinden Türkiye Türkçesinde +mAn ekiyle türetilmiştir.

Daha fazla bilgi için sar-2 maddesine bakınız.

Ek açıklama

"Sarı tüylü kedi" anlamı yakın dönemde sarı sözcüğünden kontaminasyon yoluyla türemiştir.


27.02.2015
sarmaş

Türkiye Türkçesi sarma- "dolamak" fiilinden Türkiye Türkçesinde +Iş ekiyle türetilmiştir. Türkçe fiil Türkiye Türkçesi sarım sözcüğünden Türkiye Türkçesinde +(g)A- ekiyle türetilmiştir.

sarmaş|mak

Eski Türkçe sarmaş- "birbirine dolamak/dolanmak" fiilinden evrilmiştir. Eski Türkçe fiil Eski Türkçe sarma- "dolamak, sarmak" fiilinden Eski Türkçe +Iş- ekiyle türetilmiştir.

sarmaşık

Türkiye Türkçesi sarmaş- "birbirine dolanmak" fiilinden Türkiye Türkçesinde +Uk ekiyle türetilmiştir.

sarmısak

Eski Türkçe sarmusak veya samursak "sarmısak" sözcüğünden evrilmiştir. Eski Türkçe sözcük Sanskritçe śrīmastaka श्रीमस्तक z "«aş başı», bir tür sarmısak" sözcüğünden alıntı olabilir; ancak bu kesin değildir. (Kaynak: M-W 1099c) Bu sözcük Sanskritçe śrī "aş, haşlama, pişirme" ve Sanskritçe mastaka "baş, kelle" sözcüklerinin bileşiğidir.

sarnıç

Farsça sārinc veya sārnīc سارنج z "su deposu" sözcüğünden alıntıdır.