tariz

tarif

Arapça ˁrf kökünden gelen taˁrīf تعريف z "bildirme, yol gösterme" sözcüğünden alıntıdır. Arapça sözcük Arapça ˁarafa عَرَفَ z "bildi, tanıdı" fiilinin tafˁīl vezninde (II) masdarıdır.

tarife

Arapça ˁrf kökünden gelen taˁrīf تعريف z "bildirme" sözcüğünden türetilmiştir.

tarih

Arapça wrχ kökünden gelen taˀrīχ تأريخ z "1. günün tarihini yani hilalin kaçıncı günü olduğunu belirleme, 2. olayları tarih sırasına göre yazıya dökme, kronik" sözcüğünden alıntıdır. Arapça sözcük Eski Güney Arapça warχ "ay (gök cismi ve zaman birimi)" sözcüğü ile eş kökenlidir. (NOT: Bu sözcük Aramice/Süryanice yrḥ kökünden gelen aynı anlama gelen yəraḥ veya yarḥā ירחא z sözcüğü ile eş kökenlidir. Aramice/Süryanice sözcük İbranice aynı anlama gelen yeraḥ ירח z sözcüğü ile eş kökenlidir. İbranice sözcük Akatça aynı anlama gelen warḥu veya arḥu sözcüğü ile eş kökenlidir. )

tarik

Arapça ṭrḳ kökünden gelen ṭarīḳ طريق z "patika, yol" sözcüğünden alıntıdır. Arapça sözcük Arapça ṭaraḳa طرق z "dövdü, çaldı, ayak vurdu, davul çaldı" fiilinin faˁīl vezninde sıfatıdır.

tarikat

Arapça ṭarīḳat طريقة z "yol, meslek, mezhep, özellikle tasavvufta izlenen yol" sözcüğünden alıntıdır. Arapça sözcük Arapça ṭarīḳ طريق z "yol" sözcüğü ile eş kökenlidir.

tariz
Tarihçe (tespit edilen en eski Türkçe kaynak ve diğer örnekler)

[ Hoca Sa'deddin Ef., Tacü't-Tevârih, 1574]
bu taˁrīż-amīz kelām-i bī-intizām [bu laf dokunduran usulsüz söz]

Köken

Arapça ˁrḍ kökünden gelen taˁrīḍ تعريض z "dolaylı konuşma, üstü kapalı olarak kötü söz söyleme" sözcüğünden alıntıdır. Arapça sözcük Arapça ˁaraḍa عَرَضَ z "önüne çıktı, uğradı" fiilinin tafˁīl vezninde (II) masdarıdır.

Daha fazla bilgi için arz1 maddesine bakınız.


01.09.2015
tarkan

Eski Türkçe tarkan "bir soyluluk unvanı, komutan" sözcüğünden evrilmiştir. Eski Türkçe sözcük Hotan Saka dilinde aynı anlama gelen ttarkana sözcüğü ile eş kökenlidir. Bu sözcük Soğdca aynı anlama gelen tarχān sözcüğü ile eş kökenlidir. Soğdca sözcük Hun dilinde aynı anlama gelen tarḳan veya tarχan sözcüğü ile eş kökenlidir.

tarla

Eski Türkçe tarıġlaġ "ekin ekilen yer, tarla" sözcüğünden evrilmiştir. Eski Türkçe sözcük Eski Türkçe tarıġla- "ekin ekmek, tohum saçmak" fiilinden Eski Türkçe +I(g) ekiyle türetilmiştir. Bu sözcük Eski Türkçe tarıġ "ekin" fiilinden Eski Türkçe +lA- ekiyle türetilmiştir.

tarot

Fransızca ve İngilizce tarot "fal için kullanılan bir tür oyun kartı" sözcüğünden alıntıdır. Fransızca sözcük İtalyanca aynı anlama gelen tarocco veya tarocchi sözcüğünden alıntıdır. Bu sözcük Arapça ṭarḥ طَرْح z "atma, çıkarma" sözcüğünden alıntı olabilir; ancak bu kesin değildir.

tart|mak

Eski Türkçe tart- "çekmek, terazide tartmak" fiilinden evrilmiştir. Eski Türkçe fiil Eski Türkçe tar- "dağıtmak" fiilinden Eski Türkçe +It- ekiyle türetilmi olabilir; ancak bu kesin değildir.

tart1

Arapça ṭrd kökünden gelen ṭard طَرْد z "uzaklaştırma, kovma" sözcüğünden alıntıdır. Arapça sözcük Arapça ṭarada طَرَدَ z "uzaklaştırdı, kovdu" fiilinin faˁl vezninde masdarıdır.